محبوبه عمیدی
افزایش تعداد زبالههای فضایی و خطر بالقوه این اجرام برای ماهوارهها و فضاپیماها، علاوه بر اینکه به معضل عظیمی برای ادامه مأموریتهای فضایی تبدیل میشود، هزینه انجام آنها را هم سرسامآور خواهد کرد.
این پیشگویی هیو لوییس، از دانشگاه ساوثهمپتون انگلستان است که هفته گذشته آنرا در کنفرانس هواوفضای اروپا در منچستر مطرح کرد. طرح ارائهشده توسط او نشان میدهد در دهه آینده، تعداد برخوردهای نزدیک میان اجرام فضایی در مدار زمین بیش از 50 درصد افزایش پیدا خواهد کرد و تا سال 2059 /1438 چهار برابر خواهد شد. مقابله با این پدیده، هزینه بسیارزیادی را به مأموریتهای فضایی آینده تحمیل خواهد کرد.
به گزارش نیوساینتیست، از زمان پرتاب ماهواره اسپوتنیک1 توسط اتحاد جماهیر شوروى در سال 1957/1336 تاکنون، سازندگان ماهوارهها از مدار زمین به عنوان یک زبالهدان بزرگ فضایی استفاده کردهاند که در آن، میتوان از قطعات جداشده از موشکها تا ماهوارههای ازکار افتاده و بقایای فضاپیماهای قدیمی را پیدا کرد. زبالههای فضایی که تعدادشان رو به افزایش است، خطری جدی برای فضاپیماهای امروزی محسوب میشوند و به همین دلیل، بشر ناچار است هزینه گزافی را برای جبران اشتباهات گذشته بپردازد و نه تنها روی افزایش نیافتن تعداد زبالههای فعلی سرمایهگزاری کند، که باید از طریق آژانسهای فضایی برای کاهش تعداد این اجرام هم تلاش کند.
در سال 2007/1385، ارتش چین تلاش کرد با استفاده از موشک، یک ماهواره هواشناسى از کار افتاده را از میان ببرد؛ در اسفند 1386 نیز ایالات متحده ماهواره جاسوسی ازکارافتاده و بهقول خودش، خطرناکی را سرنگون کرد و در آغاز سال 2009 / دی ماه 1387 هم یک ماهواره ارتباطى ایریدیوم با یک فضاپیمای قدیمی کاسموس متعلق به روسیه برخورد کرد. این تصادمها باعث شد چندینهزار زباله کوچک فضایی به فضاى اطراف زمین اضافه شود.
فاجعه نزدیک
تعداد نخالههای فضایى تنها طی 4 سال گذشته ، حدود 40 درصد افزایش پیدا کرده است. بخش «فرماندهی فضا» یا «کنترل ماهوارهای» نیروى هوائى ایالات متحده تاکنون بیش از 19هزار زباله فضایی را به ابعاد 10سانتیمتر یا بالاتر در مدار زمین ردیابی کرده، این در حالی است که در این فضا حدود 800 ماهواره فعال در حال گردش هستند. علاوه بر این دانشمندان تخمین میزنند، حدود 500 هزار قطعه کوچکتر از آنها هم در همین مدار درحال گردش باشند.